|
Ankara Şehir Reh beri
GENEL BİLGİLER
Yüzölçümü: 30.715 km²
Nüfus: 3.236.626 (1990)
İl Trafik No: 06
Türkiye Cumhuriyetinin Başkenti Ankara, Orta Anadolu'nun
merkezi bir noktasında kurulmuştur. Bu merkezi konumu
itibariyle tarih boyunca özellikle Selçuklular ve
Osmanlılar devrinde, Ankara keçilerinin tüylerinden
yapılan sof kumaşlarının yurt dışına satılması Ankara'yı
kervansarayların güzergahı ve bir ticaret merkezi haline
getirmiştir.
Ankara, Birinci Dünya Savaşı sonrası Atatürk
liderliğindeki ulusal direnişte belirgin bir konum
üstlenmiş ve Ulusal Kurtuluş Savaşı ile Türk yurdunun
yabancı işgalinden kurtarılmasıyla 13 Ekim 1923'de yeni
Türkiye Cumhuriyeti'nin başkenti ilan edilmiştir.
Ankara'nın en belirgin noktasında yer alan yapı, Ulu
Önder Atatürk için yaptırılan ihtişamlı Anıtkabir'dir.
1953 yılında tamamlanan bu antik ve modern mimari
sentezi yapı Türk mimarisinin gücünü ve zarafetini
kanıtlamaktadır.
Şehrin en eski bölümleri tarihi Kaleyi çevrelemektedir.
Duvarlar içinde 12. yüzyıla ait Alaaddin Cami her ne
kadar Osmanlılar tarafından elden geçirilmişse de hala
Selçuklu ahşap işçiliği ve sanatının güzel örneklerini
sergiler. Pek çok sayıda ilginç eski Türk evi restore
edilmiş ve sanat galerileri ya da geleneksel Türk
mutfağından örneklerin sergilendiği lokantalar olarak
yeniden hayat bulmuştur.
Hisar Kapısı'nın yakınlarında güzel bir şekilde restore
edilmiş olan Bedestendeki Anadolu Medeniyetleri
Müzesi'nde Paleolitik, Neolitik dönemlere ve Hatti,
Hitit, Frigya, Urartu ve Roma Uygarlıklarına ait paha
biçilmez eserler yer almaktadır.
Kalenin dışında 13. yüzyıldan kalma Arslanhane Cami ve
14. yüzyıla ait Ahi Elvan Cami görünmeye değer
eserlerdendir. Roma döneminin şatafatını M.S. üçüncü
yüzyıldan kalma hamamlar, dördüncü yüzyıla ait Julian
Sütunu ve ikinci yüzyıldan kalma korint stiline inşa
edilmiş olan Agustus Tapınağı Ulus Meydanı'na yakın bir
biçimde kalenin çevresindedir. İmparator Augustus'un
''Politik Emirleri'' nden biri olan ve kendisinin
başarılarını ayrıntılı olarak veren yazıt, Ankara'daki
Augustus Tapınağı'nın duvarlarıdır.
Kale yakınlarında, bir Roma Tiyatrosu ve aynı bölgede
15. yüzyıldan kalma Hacı Bayram Cami ve türbesi yer
almaktadır.
Selçuklu tahta kapı oymacılığının şaheserlerinin ve
diğer günlük kullanım araçlarının sergilendiği
Etnografya Müzesinin hemen yanında yer alan Resim ve
Heykel Müzesi Türk güzel sanatlarından kesitler içerir.
Ankara'daki en büyük camii olan Kocatepe cami 1976 ile
1987 arasında Osmanlı mimarisine uygun olarak inşa
edilmiştir.
Ankara, seçkin bale, tiyatro, opera ve halk dansları
düzenlemeleri ile hareketli bir sanatsal ve kültürel
yaşama sahne olmaktadır. Şehir, özellikle dinleyici
sayısı hiç düşmeyen Flarmoni Orkestrası ile ünlüdür.
İLÇELER:
Ankara ilinin ilçeleri; Altındağ, Çankaya, Etimesgut,
Keçiören, Mamak, Sincan, Yenimahalle, Akyurt, Ayaş,
Bala, Beypazarı, Çamlıdere, Çubuk, Elmadağ, Evren,
Gölbaşı, Güdül, Haymana, Kalecik, Kazan, Kızılcahamam,
Nallıhan, Polatlı ve Şereflikoçhisar' dır.
Akyurt: Kent merkezine 33 km. uzaklıktadır.
İlçeye bağlı Balıkhisar Köyüne 1 km uzaklıkta, M.Ö. 3000
yılı ortalarından itibaren yerleşime sahne olmuş, Eski
Tunç Çağına ve sonrasına ait büyük bir höyük
bulunmuştur.
Altındağ: Kent merkezine 1 km. uzaklıkta,
Selçuklular , Osmanlılar ve daha eski medeniyetleri
kapsayan ilçede; Ankara Kalesi, Augustus Tapınağı,
Julianus Sütunu, Roma Hamamı, Cumhuriyet Anıtı, Anadolu
Medeniyetleri Müzesi, Devlet Resim ve Heykel Müzesi,
Etnografya Müzesi, Kurtuluş Savaşı Müzesi ve Cumhuriyet
Müzesi bulunmaktadır. Ayrıca Karacabey, Ahi Şerafettin,
Hacı Bayram Veli Efendi, Karyağdı, Gülbaba ve İzzettin
Baba Türbeleri ile Hacı Bayram, Aslanhane, Ahi Elvan,
Alaaddin, Zincirli ve Kurşunlu camileri de ilçe
sınırları içerisindedir.
Ayaş: Kent merkezine 58 km. uzaklıktaki Ayaş
İlçesi kaplıcaları ile ünlüdür. Karakaya Kaplıcası ile
23 km. batısındaki Ayaş içmelerinin mineralli ve
radyoaktifli suların sağlık açısından önemli bir
zenginlik kaynağıdır. Karadere Bağlan, Ova Bağları,
Arıklar Bağları, Kirazdibi Bağları ilçenin diğer tabiat
varlıklarıdır.
Bala: Ankara'nın güneyinde yer alan Bala ilçesi
sınırlarındaki, ilçeye 35 km uzaklıktaki Beynam
Ormanları Balâ ilçesinin olduğu kadar Ankara'nın da
önemli mesire yerlerindendir. Burası genellikle çam
ormanlarıyla kaplıdır.
Beypazarı: Ankara'ya 99 km. mesafede olan
Beypazarı ilçesinin tarihi Hitit ve Friglere kadar
uzanmaktadır. Beypazarı'nın bir piskoposluk merkezi
olduğu, adının önceleri Lagania, Anastasıopolıs olarak
değiştirildiği tarihi eser ve haritalardan
anlaşılmaktadır.
Beypazarı, tarihi evleri, gümüş işçiliği ve havucu ile
ünlü şirin bir ilçedir. Boğazkesen Kümbeti, Suluhan,
Eski Hamam, Sultan Alaaddin Cami, Akşemseddin Cami,
Kurşunlu Cami, Rüstem Paşa Hamamı, Gazi Gündüzalp
Türbesi (Hırkatepe), Kara Davut Türbesi (Kuyumcutekke),
Karaca Ahmet Türbesi, ilçe sınırları içerisinde olup
görülmeye değer tarihi mekanlardır.
İlçeye 10 km. uzaklıkta bulunan Tekke Yaylası, 44 km
uzaklıktaki Karaşar beldesinde bulunan Eğriova Yaylası
ve Gölü, Dereli köyü civarında peri bacalarını andıran
yapılar ilçenin ilgi çekici yerleridir.
Çamlıdere: Ankara'nın kuzeybatısında yer alan
Çamlıdere ilçesinin şehir merkezinden uzaklığı 108 km.
dir. İlçede Selçuklu dönemine ait Peçenek Beldesinde bir
Camii bulunmaktadır. Bunun yanı sıra Bizans Dönemine ait
mezar ve yerleşim yerleri kalıntılarına da
rastlanılmaktadır.
Çankaya: Çankaya İlçesi, şehir merkezine 9 km.
uzaklıktadır. Ankara'nın önemli ilçelerinden olan
Çankaya İlçesi, ili merkezine yakın pek çok semti içine
alır. Atatürk Orman Çiftliği, Eymir Gölü, Elmadağ Kayak
Tesisleri, Ahlatlıbel Spor ve Eğlence Merkezi ilçe
sınırlarındadır.
Anıtkabir, Atatürk Müzesi, Atatürk Anıtı (Zafer
Anıtı-Sıhhiye), MTA Genel Müdürlüğü Tabiat Tarihi
Müzesi, Güvenlik Anıtı, Etnografya Atatürk Anıtı, Doğa
Tarihi Müzesi, ODTÜ Arkeoloji Müzesi, Devlet Resim ve
Heykel Sergi Salonu, Anıt Park, Botanik Bahçesi, Abdi
İpekçi Parkı, Güven Park, Kurtuluş Parkı, Kuğulu Park,
Milli Egemenlik Parkı, Ahmet Arif Parkı, 100. Yıl Kapalı
Yüzme Havuzu, Belediye Buz Paten Sahası gibi spor
alanları, Oyuncak Müzesi (Cebeci-Ankara Üniversitesi
Eğitim Fakültesi), Hitit Anıtı, Atakule, TBMM ilçenin
başlıca turistik yerlerindendir.
Çubuk: Çubuk, Ankara şehir merkezine 39 km
uzaklıktadır. Aktepe' de bulunan bir kale harabesi ve
Karadana Köyünde Oyulu Kaya Mezarı Hitit kalıntılarıdır.
Çubuk II. Barajı drenaj alanında bulunan ormanlık ile
Karagöl mevkiinde bulunan ormanlık alanlar önemli mesire
yerleridir.
Elmadağ: Kent merkezine 41 km. uzaklığındadır.
Kökü Selçuklulara kadar uzanan halıcılık, el dokuması,
kilim, heybe ve çantalar kültür zenginliklerini günümüze
kadar getirmiştir.
Etimesgut: Etimesgut ilçesinin Ankara şehir
merkezine uzaklığı 20 km. dir. Gazi Tren istasyonu ve
Atatürk'ün İstanbul'a gidiş gelişlerinde uğurlandığı
Etimesgut Tren İstasyonu tarihi yapı özellikleriyle
dikkat çekicidir. Etimesgut'a adını veren Ahi Mes'ud,
Ahi Elvan gibi Türk büyüklerinden, Ahi Elvan
Hazretlerinin Türbesi Elvanköy' de Elvanköy Cami
avlusunda bulunmaktadır.
Evren: İl merkeziğne 178 km. uzaklığındadır.
Çevrede rastlanan höyük ve kilise, kale kalıntıları bu
yörenin İslamiyetten çok önceleri yerleşim yeri olduğunu
göstermektedir. İlçe sınırları içerisinde Evren-Sarıyahşi
yolu üzerinde Evren' e 2 km. uzaklıkta bir höyükte bin
yıla ait seramik kalıntılarına rastlanmıştır. Çatalpınar
Köyünün 2 km güneybatısında bulunan Sığırcık Kalesi Geç
Bizans ve Osmanlı Dönemine aittir.
Gölbaşı: Ankara'ya 20 Km. uzaklıktaki Gölbaşı ve
çevresi Ankara'nın mesire, sayfiye, turizm ve sanayi
bölgesi durumundadır. Mogan ve Eymir Gölleri, doğal
güzelliği, temiz havası ve balık üretimi ile ilçeye
turistik bir değer kazandırmaktadır.
İlçe sınırlarında, İncek, Hacılar ve Tulumtaş köyleri
arasındaki Karayatak Tepe Mevkiinde yer alan Tulumtaş
Mağarasında görülmeye değer dikit, sarkıt ve sütunlar
bulunmaktadır.
Haymana: Kent merkezine uzaklığı 73 km. olan
Haymana kaplıcalarıyla dünyaca ünlüdür. Kaplıcaların
tarihi Hititlere kadar uzanmaktadır. Hititlerden sonra
Romalılar devrinde kaplıca tesisleri yeniden onarılmış,
ayrıca kaplıcanın 1-1.5 km doğusunda halen harabeleri
bulunan bir şehir kurularak, bu bölge bir su tedavi
merkezi haline getirilmiştir.
Kalecik: Kent merkezine 71 km. uzaklıktaki
Kalecik ve civarının ilk defa M.Ö. 3500-4000 yıllarında
erken Kalkolitik Devirde iskan edilmiş olduğu tahmin
edilmektedir. Hasbey, Saray, Tabakhane Camileri,
Kazancıbaba, Alişoğlu Türbesi ile Kızılırmak üzerindeki
Develioğlu Köprüsü ve Kalecik Kalesi belli başlı tarihi
eserleridir.
Kazan: Kazan' ın şehir merkezinden uzaklığı 45
km. dir. İlçenin kuruluş tarihi kesin olarak
bilinmemektedir. Yapılan kazılar sonucu çıkan birçok
tarihi eser, çok değişik medeniyetler zamanında ilçe ve
köylerinde yerleşim olduğunu göstermektedir.
Keçiören: Keçiören ilçesinin Ankara şehir
merkezine uzaklığı 3 km. dir. Ankara'nın Merkez
ilçelerinden biridir. Mustafa Kemal'in Kurtuluş Savaşına
hazırlandığı ve karargah olarak kullandığı Ankara Eski
Tarım Okulu bugün müze olarak Keçiören sınırları
içerisindedir.
Kızılcahamam: İl merkezine 83 km. uzaklıkta
bulunan Kızılcahamam Ankara'nın en yoğun orman örtüsüne
sahip olan yerleşim yeridir. Maden suyu bakımından
oldukça zengin olan Kızılcahamam'a 16 km uzaklıktaki Şey
Hamamı Kaplıcası ülkenin önemli kaplıcaları arasındadır.
Mamak: Mamak ilçesinin şehir merkezine uzaklıgı 7
km. dir. İlçede kültür hizmetlerini yerine getirmek için
şimdiki Belediye Başkanlık Binasının yer aldığı
Konservatuar Binası bulunmaktadır. Ayrıca 75. Yıl
Cumhuriyet Anfi Tiyatrosu, kültürel faaliyet
varlıklarından sayılabilir.Tabiat varlıkları olarak
Hatip Çayı, Bayındır Barajı ve önemli 4 mesire
yerlerindendir.
Nallıhan: Nallıhan'ın şehir merkezine uzaklığı
161 km. dir.İlçe merkezi 1599'da Vezir Nasuhpaşa' nın
burada bir han yaptırmasıyla teşekkül etmiş, adını bu
Han'dan almıştır. Halen çatısı yıkık olan Han ile
birlikte cami ve hamam da yapılmıştır. İlçede, Uluhan
(Köstebek) Köyünde 17. Yüzyılda inşa edilmiş olan Uluhan
Cami de diğer önemli bir eserdir.
Polatlı: Polatlı ilçesinin şehir merkezine
uzaklığı 78 km. dir. Bugünkü Polatlı'nın 20 m.
kuzeybatısına düşen Yassıhöyük Köyü ve çevresi bölgede
gerçek bir tarih başlangıcı sayılabilir. Bu çevrede 86
adet tümülüs ve kral mezarları ve kalıntıları ilçe
merkezinde de tümülüs ve şehir kalıntıları
bulunmaktadır.
Şereflikoçhisar: Şehir merkezine 148 km.
uzaklıktadır. İlçede, Türkiye'nin ikinci büyük gölü olan
Tuz Gölü bulunmaktadır. Kuzeyinde bulunan Hirfanlı Baraj
Gölünde balıkçılık yapılmaktadır. Tuz Gölü, Kurşunlu
Camii, Koçhisar Kalesi ve Parlasan Kalesi, ilçenin
tarihi ve turistik zenginliklerini oluşturur.
Yenimahalle: Yenimahalle'nin şehir merkezine
uzaklığı 5 km. dir. Kent Merkezinde yeralan
Yenimahalle'nin tarihini vurgulayan eserler arasında
Selçuklu Hükümdarı Alaaddin Keykubat tarafından 1222
yılında eski Bağdat Ticaret yolunun geçtiği Ankara Çayı
üzerinde yaptırılan Akköprü sayılabilir. Tarihi
özelliğini hala korumakta olan Köprü, 4 büyük, 3 küçük
olmak üzere 7 kemerden oluşmuştur. |
